स्वाधिष्ठान चक्र – परिचय र यसका अनेक आयाम

१. स्वाधिष्ठान चक्र के हो?

स्वाधिष्ठान शब्द “स्व” (आत्म) + “अधिष्ठान” (वासस्थान) बाट बनेको हो।
अर्थात्— आत्माको इच्छा, रस, सृजनात्मकता र जीवन–आनन्दको केन्द्र।

यो चक्र मूलाधारपछि दोस्रो चक्र हो र जीवनको प्रवाह, भावनात्मक सन्तुलन, यौन ऊर्जा र सिर्जनात्मक शक्तिसँग सम्बन्धित छ।यो चक्र नाभीभन्दा २–३ औंला तल र जननेन्द्रिय र मूत्राशयको क्षेत्र मा अबस्थित हुन्छ ।  यो चक्र सूक्ष्म रूपमा सुषुम्ना नाडी मा अवस्थित हुन्छ ।

यसका तत्व गुण

० रंग – सुन्तला, केन्द्र – खुशी , पाँच तत्व- जल, कमलपत्र -६ , क्रिया- प्रजनन, अबस्था – महसुस गर्नु , बिज मन्त्र- वं , स्वर – रे , इन्द्रिय-स्वाद, सरिर निर्माण-बोसो /  मांसपेशी, गुण- रस प्रवाह, आनन्द, आसन – बध्दकोणासनर मंदुकासन, प्राणायाम, बटरफ्लाई आसन – नाडी शोधन, भ्रामरी, गहिरो स्वास प्रस्वास, ध्यान- चक्रको क्षेत्रमा सुन्तला रंगको कल्पना गर्दै  वं मन्त्रको १०८ साधना, र स्वर रे को साधाना,